Thị trường gạo Nigeria: Thị phần Việt Nam nhỏ bé
Cập nhật: 11:46:00 30/6/2011
Gạo đã trở thành lương thực chủ đạo trong khẩu phần hàng ngày của người dân Nigeria bởi dinh dưỡng cao và dễ chế biến. Gạo đã trở thành mặt hàng chiến lược trong nền kinh tế Nigeria.
Nigeria mong đợi Việt Nam hỗ trợ trồng lúa nước.
Thương mại dịch vụ - Các loại lương thực tiêu thụ chủ yếu ở Nigeria hiện nay là ngô, gạo và sắn. Với dân số trên 160 triệu người, Nigeria là thị trường lớn nhất ở châu Phi, nhu cầu tiêu thụ hàng hóa rất lớn. Cùng với sự tăng dân số, thu nhập được cải thiện, gạo đã trở thành mặt hàng chiến lược trong nền kinh tế Nigeria.
Tiêu thụ gạo tại Nigeria tăng mạnh trong khoảng 50 năm trở lại đây. Những năm đầu 60, lượng gạo tiêu thụ cả nước chỉ khoảng 240 nghìn tấn/năm, trung bình 3kg/người/năm. Nhưng đến năm 2011, tiêu thụ gạo của Nigêria đã tăng vọt, lên mức 5,4 triệu tấn/năm, trung bình khoảng 32kg/người/năm.
Từ năm 1985 - 1995, Nigeria cấm nhập khẩu gạo nhằm thúc đẩy sản xuất trong nước. Diện tích canh tác lúa ở Nigeria tăng liên tục, đến năm 2011 là trên 2 triệu ha, tốc độ tăng trung bình trên 20%/năm.
Tuy vậy, sản xuất lúa gạo trong nước không đủ đáp ứng nhu cầu của người dân. Sản lượng lúa gạo năm 2011 ước đạt khoảng 2,7 triệu tấn, đáp ứng được 50% nhu cầu.
Do đó, lượng nhập khẩu gạo của Nigêria rất lớn, trở thành nước nhập khẩu gạo nhiều thứ hai thế giới. Năm 2010, Nigeria nhập khẩu 1,9 triệu tấn gạo và dự kiến năm 2011 nhập khẩu khoảng 1,95 triệu tấn.
Khả năng thiếu hụt nguồn cung về gạo có thể xảy ra tại Nigeria, dẫn đến giá gạo tăng cao trong năm nay.
Chính phủ Nigeria đã đưa ra mục tiêu bảo đảm an ninh lương thực thông qua cải cách ruộng đất, nghiên cứu giống và kỹ thuật mới chuyển giao cho nông dân nhằm tạo ra cuộc cách mạng trong nông nghiệp.
Năm 2006, Chính phủ Nigeria đã chi ngân sách để nhân rộng mô hình sản xuất gạo, trợ giá phân bón, xăng dầu và thuốc sâu.
Năm 2005, nhân chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Nigiêria Obasanjo, hai nước đã ký thoả thuận, theo đó Việt Nam gửi hàng trăm chuyên gia nông nghiệp sang Nigeria hỗ trợ sản xuất lúa nước. Hiện Nigeria chủ yếu trồng lúa cạn, năng suất thấp.
Gạo nhập khẩu vào Nigeria bên cạnh các loại thuế của khối ECOWAS, còn phải chịu mức thuế nhập khẩu 10%. Theo quy định, gạo đóng bao nhập khẩu vào Nigeria phải có tem nhãn bằng tiếng Anh, trên đó có ghi các thông tin về chủng loại gạo, hàm lượng dinh dưỡng và thời hạn sử dụng.
Bên cạnh đó, nhà nhập khẩu gạo còn phải có chứng nhận của Cục Kiểm tra và Quản lý Thực phẩm và Dựợc phẩm Quốc gia (NAFDAC). Tuy nhiên, hàng năm lượng gạo nhập lậu vào Nigeria chiếm lượng đáng kể, khoảng 560.000 tấn, trị giá khoảng 16,3 tỷ Naira (khoảng 110 triệu USD), chủ yếu thông qua biên giới với Bênanh.
Về chủng loại, thị trường Nigeria tiêu thụ chủ yếu loại gạo đồ, gạo trắng chỉ chiếm một phần nhỏ. Nigeria nhập khẩu phần lớn gạo đồ từ Thái Lan, phần còn lại từ Ấn Độ và Pakistan.
Năm 2010, Nigeria nhập khẩu khoảng 1 triệu tấn gạo từ Thái Lan, trong khi nhập khẩu từ Việt Nam lượng gạo chỉ vào khoảng 2.600 tấn, trị giá 1,15 triệu USD.
Quang Tùng